Uwaga: Przegląd wiadomości ma charakter wyłącznie informacyjny i opiera się na opublikowanej literaturze naukowej, informacjach organów regulacyjnych i źródłach prasowych. Ani retatrutyd, ani CagriSema nie są dopuszczonymi produktami leczniczymi; leki z tirzepatydem są w UE dostępne wyłącznie na receptę. Peptydy badawcze oznaczone „research use only” są przeznaczone wyłącznie do badań laboratoryjnych, nie do stosowania u ludzi.

Tydzień 43 | 19–23 października 2026

Wiadomość tygodnia: retatrutyd zmniejszył liczbę przerw w oddychaniu podczas snu o kilkadziesiąt na godzinę

Pamiętasz tirzepatyd, lek, który naśladuje dwa hormony jelitowe naraz? Jego „młodszy brat” idzie jeszcze dalej. Retatrutyd firmy Eli Lilly to tak zwany potrójny agonista: oprócz receptorów GIP i GLP-1 aktywuje także receptor glukagonu, hormonu, który bierze udział w spalaniu energii.

Na europejskim kongresie Sleep Europe 2026, który odbył się w dniach 20–23 października w holenderskim Maastricht, przedstawiono wyniki dwóch badań III fazy dotyczących obturacyjnego bezdechu sennego. Badania ukazały się jednocześnie w New England Journal of Medicine.

Co badano:

  • TRIUMPH-1-OSA: 243 dorosłych z umiarkowanym lub ciężkim bezdechem sennym oraz nadwagą lub otyłością, bez cukrzycy.
  • TRIUMPH-2-OSA: 448 dorosłych z tym samym rozpoznaniem, którzy mieli cukrzycę typu 2.
  • Oba badania trwały 80 tygodni i porównywały retatrutyd z placebo.

Co wykazały:

  • U osób bez cukrzycy liczba bezdechów i spłyceń oddechu na godzinę snu (tak zwany wskaźnik AHI) spadła przy średniej badanej dawce o około 34, a przy placebo o około 10.
  • U osób z cukrzycą wskaźnik AHI spadł przy wyższych dawkach o około 25, a przy placebo o około 10.
  • Uczestnicy bez cukrzycy schudli o 12,5–22,2% masy ciała (przy placebo 4,8%), a uczestnicy z cukrzycą o 12,1–18,5% (przy placebo 5,6%).

Dlaczego to ciekawe: Bezdech senny dotyka bardzo wielu osób z otyłością. Podczas snu oddech wielokrotnie się zatrzymuje, człowiek budzi się zmęczony, a w dłuższej perspektywie obciąża to serce i naczynia krwionośne. Dotychczas leczy się go głównie za pomocą urządzenia, które w czasie snu utrzymuje drożność dróg oddechowych. W grudniu 2024 roku tirzepatyd stał się w USA pierwszym lekiem zatwierdzonym w tym wskazaniu. Retatrutyd pokazuje teraz, że dodanie trzeciego sygnału hormonalnego może przynieść równie dobre, a nawet lepsze wyniki. Na razie jest to lek w fazie rozwoju, który wciąż czeka na zatwierdzenie.

Czytaj dalej: Jak działa tirzepatyd i co wykazały jego badania, szczegółowo opisaliśmy w artykule Tirzepatyd: jak działa i co wykazały badania kliniczne. Retatrutydowi poświęciliśmy artykuł Retatrutyd: mechanizm działania i wyniki badań.

CagriSema: kobiety schudły średnio o jedną czwartą masy ciała

Druga duża wiadomość tygodnia przyszła od duńskiej firmy Novo Nordisk. Na dorocznym kongresie The Menopause Society 2026 w amerykańskim San Diego naukowcy przedstawili nowe analizy leku CagriSema. Pisały o nich między innymi CNBC (20 października) i Pharmacy Times (22 października).

Czym jest CagriSema: To zastrzyk podawany raz w tygodniu, który łączy dwa peptydy:

  • semaglutyd, który naśladuje hormon jelitowy GLP-1,
  • cagrilintyd, który naśladuje hormon amylinę. Trzustka wydziela ją razem z insuliną, a w mózgu pomaga ona wywołać uczucie sytości.

Dwa peptydy działają więc na sytość z dwóch różnych stron.

Co wykazały analizy: Opierały się na badaniu III fazy REDEFINE 1, w którym przez 68 tygodni uczestniczyło 3417 dorosłych z otyłością lub nadwagą bez cukrzycy. Kobiety stanowiły około dwóch trzecich uczestników.

  • Kobiety leczone lekiem CagriSema schudły średnio o 25% masy ciała. Przy samym semaglutydzie było to 19%, przy samym cagrilintydzie 13,4%, a przy placebo 3%.
  • Wynik był wyraźny na każdym etapie życia: kobiety przed menopauzą schudły średnio o 26,7%, kobiety w okresie okołomenopauzalnym o 24,8%, a kobiety po menopauzie o 23,1%. Przy placebo było to zaledwie 1,7–2,6%.

Dlaczego to ciekawe: Wiele kobiet zauważa, że w okresie menopauzy trudniej jest schudnąć. Te analizy sugerują, że CagriSema działa skutecznie także u kobiet po menopauzie. Autorzy podkreślają, że są to analizy post hoc, które trzeba potwierdzić w kolejnych badaniach. Novo Nordisk złożył w grudniu 2025 roku wniosek o zatwierdzenie leku do amerykańskiej FDA, a decyzja ma zapaść do końca 2026 roku.

USA: rząd chce regulowanego rynku peptydów

W Stanach Zjednoczonych w tym tygodniu posunęła się naprzód dyskusja o tym, jak udostępnić ludziom niektóre peptydy, które nie są jeszcze zatwierdzone jako leki.

Jak do tego doszło:

  • W kwietniu 2026 roku amerykańska Agencja Żywności i Leków (FDA) wycofała 12 peptydów z kategorii substancji, których apteki nie mogły sporządzać, i przekazała je do oceny komisji ekspertów.
  • W lipcu 2026 roku komisja doradcza FDA zaleciła wpisanie sześciu peptydów na listę substancji, które apteki mogą sporządzać: BPC-157, TB-500, KPV, MOTS-c, Semax i Epitalon.
  • 14 października amerykański Departament Zdrowia (HHS) i FDA przesłały do Białego Domu do zatwierdzenia tak zwaną tymczasową politykę dostępu do peptydów. Pozwoliłaby ona aptekom sporządzać niektóre z tych peptydów dla konkretnych pacjentów, dopóki nie powstaną stałe przepisy.

Co wydarzyło się w tym tygodniu:

  • Według branżowego portalu RAPS (23 października) sekretarz zdrowia Robert F. Kennedy Jr. powtórzył, że chce stworzyć regulowany rynek wybranych peptydów pod nadzorem poszczególnych stanów. Jego zdaniem lepiej chroniłoby to ludzi niż kupowanie peptydów z niesprawdzonych źródeł.
  • Agencja Bloomberg (22 października) poinformowała, że plan nakładałby na apteki obowiązek zgłaszania działań niepożądanych. Dzięki temu zaczęłyby powstawać dane o tym, jak peptydy działają w praktyce.

Co dalej: Tymczasowa polityka nie została jeszcze wydana, a plan ma też swoich krytyków. Drugie posiedzenie komisji, która ma ocenić pięć kolejnych peptydów (GHK-Cu, LL-37, Dihexa, Melanotan II i PEG-MGF), spodziewane jest do końca lutego 2027 roku.

Dlaczego ma to znaczenie także w Europie: Stany Zjednoczone wyznaczają trendy w świecie peptydów. Decyzje FDA często stają się punktem odniesienia dla dyskusji w innych krajach. W UE w regulacji tych peptydów na razie nic się nie zmienia.

Czytaj dalej: O MOTS-c, jednym z sześciu zalecanych peptydów, pisaliśmy w artykule MOTS-c: peptyd z mitochondriów, który rośnie przy wysiłku. Melanotanowi II, który czeka na ocenę, poświęciliśmy artykuł Melanotan II: historia, mechanizm działania i badania.

Tydzień w skrócie

  • Retatrutyd w dwóch badaniach III fazy wyraźnie zmniejszył liczbę przerw w oddychaniu podczas snu, a uczestnicy schudli nawet o ponad jedną piątą masy ciała. Wyniki przedstawiono na europejskim kongresie Sleep Europe w Maastricht.
  • CagriSema pomogła kobietom schudnąć średnio o jedną czwartą masy ciała, także po menopauzie.
  • W USA zbliża się tymczasowa polityka, która pozwoliłaby aptekom sporządzać niektóre peptydy, w tym BPC-157 i MOTS-c, w uregulowanych warunkach.

Kolejny przegląd nowości przygotujemy w przyszłym tygodniu.

Źródła

  1. Grunstein RR i wsp. „Retatrutide Once Weekly for Treatment of Obstructive Sleep Apnea”. New England Journal of Medicine, 2026. DOI: 10.1056/NEJMoa2611477: nejm.org
  2. EMJ – Retatrutide Cuts Sleep Apnea Events in Phase III Trials: emjreviews.com
  3. ESRS – Sleep Europe 2026, Maastricht, 20–23 października 2026: esrs.eu
  4. Pharmacy Times – CagriSema Tied to 25% Weight Loss in Women, Post Hoc Data Show (22 października 2026): pharmacytimes.com
  5. CNBC – Novo's CagriSema shows 25% weight loss in women (20 października 2026): cnbc.com
  6. RAPS – This Week at FDA: Peptide dispute, clinical trial legislation, and more (23 października 2026): raps.org
  7. Bloomberg – RFK Jr. Pushes Peptide Access, Compounding Pharmacies Face New Reporting Rules (22 października 2026): bloomberg.com
  8. Holland & Knight – Peptides at a Crossroads: What Wellness Providers Need to Know About HHS and FDA Actions (16 października 2026): hklaw.com
  9. AJMC – FDA Panel Backs 6 Peptides for Compounding (31 lipca 2026): ajmc.com